मागेको बेला पानी पनि खान पाउँदैनथे सुशील कोइराला ! अलविदा भन्दै गर्दा सुशील कोइराला तस्वीरमा !!

स्वागत नेपाल, काठमाडौं ।

जीवनको अन्तिम अवस्थासम्म पनि अझै पनि पार्टी सभापति बन्छु भनिरहेका सुशील कोइरालाले राति नै इहलोक छोड्नु भएपछि मान्छेको जीवन के नै रहेछ र भन्ने सोच्न बाँकी सभापतिका आकांक्षी मात्र होइन सर्वसाधारणका लागि मनमा झस्का पसेको हुनुपर्छ ।

जीवनको अन्तिम अवस्थासम्म पनि उहाँ आफ्नै मनले पनि अभै पनि केही गर्छु भन्ने ठानिरहनु भएको थियो । जीजीविषा बाँकी नै थियो । जीवनप्रतिको आस्था र कर्तव्य परायणता रहिरहेको थियो भन्ने निश्कर्ष निकाल्न सकिन्छ भने केहीले जीवनको अन्तिम अवस्थासम्म पनि राजनीतिमा पदको आकांक्षा बाँकी रहने रहेछ पनि भन्लान् ।

अर्को भाषामा राजनीतिमा थकान भन्ने शब्द हुन्न भनेर मदन भण्डारीले भनेजस्तो पनि भन्न सकिन्छ । तर, त्यही वाक्यलाई राजनीतिले थाक्न दिँदैन पनि भन्न सकिएला ।

जे होस् भण्डारीको त्यो वाक्य सुशील कोइरालामा पनि लागू हुन्छ । जसजसले कोइरालामा चाहिँ पदको आकांक्षा अन्तिमसम्म पनि देख्छन् र भण्डारीमा थकान हुन्न भन्ने आदर्श मात्र भेट्छन् ती गलत बुझाइ भएका मान्छे हुन् किनकि कोइरालाई चाहिँ आफ्नो निधनको बारेमा थाहा भएको र भण्डारीलाई मात्र थाहा नभएको होइन ।

जे होस्,  व्यक्तिगत रुपमा सुशिल कोइरालाको जीवन सादगीपूर्ण रह्यो । सायद आफ्नो व्यक्तिगत साम्पत्तिक लालसा नभएकोले होला उनले धेरै कुरामा आफ्ना अडान छोडेनन् । अरुको त के आफ्नै पार्टी भित्रका अनसनसम्मलाई वेवास्ता गरेर आफ्ना अडानमा रहिरहे ।

अहिले भने सुशील कोइरालाजस्तो कम्तिमा व्यक्तिगत र पारिवारिक लालसा नभएका नेता मुलुकले सायदै पाउला ।

म निक्कै पटक कोइराला शक्तिमा नरहँदा उनको निवासमा पुगेको छु । उनीकहाँ कमै मात्र मान्छेहरु भेट्न जाने समयमा शक्तिमा नहँदा जब म जान्थे उनले आफ्नै कोठामा काममा सघाउ गर्ने व्यक्तिबाट मागेको समयमा पानी र चिया पनि पिउन नपाएको,  धेरै पटक मागेर पनि थाकेको समेत देखेको छु ।

जुन समयमा उनी आफूलाई भेट्न आउनेहरुलाई एक कम चिया मगाउदा पनि नआएपछि आफू पनि च्यूरा र दालमोठ खाइरहेको मैले भेटेको थिएँ, अहिले सम्झनामा आइरहेका छन् ।

मलाई त्यो बेला लाग्थ्यो कोइरालाको एक्लो जीवन मरणकालमा कस्तो दुःखद होला । बाहिरबाट ठाँटबाँठ र शक्तिमा रहेको देख्नेहरुले त्यो शक्तिमा नरहेको बेला ऊनी हेपिएको, एक्लै एक्लै राम्रा नराम्रा क्षणहरु बिताएको कमैले देखे होलान । परिवार विनाको उनको जीवन एकदम नराम्रोसँग अन्तिम अवस्थामा पुग्ला कि भन्ने मलाइ लाग्थ्यो । तर, उनी शक्तिमा पुगेपछि पूर्वप्रधानमन्त्रीको हैसियतमा पाउने सुविधाका कारण मैले सोचेजस्तो परिवार विहीन सर्वसाधारणजस्तो दुखी रुपमा नबित्ने भयो, देशलाई जे भए पनि उनको अन्तिम अवस्था उनकै लागि चाहिँ राम्रो हुने भयो भन्ने एक पलक सोचेको थिएँ ।

हुन पनि सुशिल कोइरालाले दुःखै लुकाए । अन्तिम अवस्थासम्म सक्रिय रहे । उनको सादगीबाट भने सबैले सिकौं । अलविदा सुशिल कोइराला ।